żeniem tych bezkształtnych, zwykle zaokrąglonych brył, wiązano zrazu pojęcie samych bogów, potem ich siedliska; że w wielu miejscach bogowie pogańscy ustępowali swych legend świętym chrześciańskim, albo znowu, tam gdzie surowiej krzewiono chrześcjanizm (np. w Niemczech) kamienie bogów pogańskich uznano wprost za kamienie duchów złych, krócej szatana, i jako takie omijano starannie. Stąd mnóstwo legend o "czartowych skałach" "djablich młynach" i t. p., które słyszeć można zwłaszcza tam, gdzie kamień erratyczny, w skutek zwietrzenia podstawy granitowej, znalazł się jakby cudownie osadzonym na wązkiej podporze. Już samo takie nienaturalne położenie mogło obudzać myśl przeniesienia albo i samowolnego ruchu kamieni.
Ale okoliczność ta nie zawsze wystarcza; często bowiem legenda dotyczy zwykłego kamienia, który najbezpieczniej leży sobie przy drodze.
"W Afryce np. w wiosce murzyńskiej Npal, widział Caillś święty kamień, na którym każdy z przechodzących składał ofiary, a który według legendy, ile razy mieszkańcom grozi jakie niebezpieczeństwo, podnosi się i trzy razy wieś obchodzi, celem odwrócenia nieszczęścia.
Skąd poszła wiara w możność samowolnego przenoszenia się kamieni? Z rzeczywistych wspomnień geologicznych.
W epoce, o której mówiliśmy, całe tłumy olbrzymich, erratycznych bloków, pływały na krach lodowych, przenosząc się z północy na południe.