spostrzeżenia czyni kapitan Hutchison w dziele p. t. The Cracow and ihe Carpathians. Usposobienia Węgrów różnią się od usposobień Germanów i Słowian." Jak ich przodkowie z rodu Hunnów, mają oni wstręt do gór i wolą mieszkać na rozległych płaszczyznach, gdzie jest dosyć miejsca do harcowania na bystrym rumaku (str. 173). " Podobnie, jednostki do pokoleń koczowniczych należące, chociażby przywykły do życia spokojnego na miejscu, nieraz uczuwają nagle potrzebę włóczenia się po świecie i rzucają wszystko, byle tylko ten dziedziczny popęd zadowolnić.
Jest również prawdopodobnem, że zapomocą pamięci dziedzicznej, a raczej atawizmu moralnego, możnaby objaśnić niektóre niewytłómaczone dotąd objawy psycho-patologiczne, w których nagły popęd do zabójstwa, samobójstwa, kradzieży lub podpalania występuje jako zdwojenie uczuć i woli, jako opętanie, niczem poprzedniem nieusprawiedliwione (1). Możnaby wtedy przypuszczać, że jest on smutną reminiscencją któregoś z przodków, albo nawet całego barbarzyńskiego plemienia, z czasów, kiedy tego rodzaju postępki uchodziły jeszcze za bohaterstwo, albo przynajmniej za rzecz zwykłą, towarzyszącą stale wojennym dziejom plemienia. Że zaś takie tłómaczenie byłoby usprawiedliwionem, świadczy pewna liczba zna-

---------------
(1) Patrz rozprawę moją O zjawiskach zdwojenia świadomości podwójnej samowiedzy. Lwów 1877.