Panele tarkett

fejką, to znaczy figurantką tańca, trzeba, aby miała jakąś ważną przyczyną, która ją wiąże w Paryżu, bogatego człowieka, którego nie kocha, albo biednego chłopca, którego kocha zanadto. Ta, która właśnie przechodziła, która się będzie rozbierała, przebierała trzy razy może tego wieczora, za chłopkę, za księżniczkę, za Tyrolkę, etc, ma jakichś dzieści franków miesięcznie.
— Lepiej się ubiera niż nasza prefekcina...
— Gdyby pan poszedł do niej — rzekł Bixiou
— ujrzałby pan pokojówkę, kucharkę i lokaja. Zajmuje wspaniały apartament przy ulicy SaintGeorges, słowem, jest — w tym stosunku, w jakim są dzisiejsze majątki we Francji do dawniejszych
— szczątkiem „panienki z opery" z XVIII wieku. Karabina to potęga: w tej chwili wodzi na nitce du Tilleta, bardzo wpływowego bankiera i posła ...
— A powyżej tych dwóch scebli baletu co jest jesce? — spytał Gazonal.
— Spójrz! — rzekł kuzyn, pokazując mu wytworny powozik, który skręcał z bulwaru w ulicę Grande-Bateliére — oto primabalerina, której nazwisko na afiszu ściąga cały Paryż. Zarabia sześćdziesiąt tysięcy rocznie i żyje jak księżna; wartość twojej fabryki nie wystarczyłaby na kupienie prawa powiedzenia jej trzydzieści razy dzień dobry.
— Ba, powiem dzień dobry sam sobie, to będzie o wiele taniej!
— Wiedz pan przynajmniej, co można ujrzeć w dziesięć minut w pasażu opery, o!... — rzekł Bixiou.
Dwie osoby wychodziły w tej chwili z pasażu, mężczyzna i kobieta. Kobieta nie była ładna ani brzydka, toaleta odznaczała się ową dystynkcją formy, kroju, barwy, która znamionuje artystkę, a mężczyzna dosyć wyglądał na kantora.
— Oto — rzekł Bixiou — bas i druga primabalerina. Bas to człowiek olbrzymiego talentu, ale ponieważ bas jest to uboczna rola w partycjach, zarabia ledwie tyle co tancerka. Ta baletnica była sławna, nim pojawiły się Taglioni i Elssler, utrzymała się przy tańcu charakterystycznym, mimice. Gdyby tamte dwie nie odkryły w tańcu nie znanej wprzódy poezji, ta byłaby pierwszorzędnym talentem, ale dziś zeszła na drugi plan. Bądź co bądź, pobiera trzydzieści tysięcy franków i ma wiernego przyjaciela w pewnym parze Francji, bardzo wpływowym w Izbie. A ot, tam, widzi pan tancerkę trzeciej klasy, tancerkę, która istnieje jedynie dzięki wszechpotędze dziennika. Gdyby z nią nie odnowiono kontraktu, ministerium miałoby wroga na karku. Balet w operze to wielka potęga, toteż, w wysokich sferach dandyzmu i polityki jest w znacznie lepszym tonie utrzymywać stosunki z Tańcem niż ze Śpiewem. W fotelach, gdzie siadają bywalcy, słowa: „Pan jest amatorem śpiewu", są uświęconą drwiną. Przeszedł mały człowieczek skromnie odziany, o pospolitej twarzy.
— A oto przechodzi druga połowa kasy opery, to tenor. Nie ma już poematu ani muzyki, ani przedstawienia bez sławnego tenora, którego głos sięga pewnej nuty. Tenor to miłość, to głos, który trafia do serca, który wibruje w duszy, co się wyraża płacą wyższą niż pensja ministra. Sto tysięcy franków za gardło, sto tysięcy franków za parę łydek, oto dwie katastrofy opery.
— Osołomiony jestem — rzekł Gazonal — tymi setkami tysięcy franków, które się tu psechadzają.
— Bardziej będziesz oszołomiony, drogi kuzynie, chodź tylko za nami... Weźmiemy Paryż, tak jak artysta bierze wiolonczelę, i pokażemy ci, jak się gra na nim, słowem, jak się bawią w Paryżu.
— Istny kalejdoskop o siedmiu milach obwodu — wykrzyknął Gazonal.
— Zanim będę wam służył za pilota, muszę się widzieć z Gaillardem.
— Prawda! Gaillard może być pomocny kuzynowi.
— Co to znów za masyna? — spytał Gazonal
— To nie maszyna, to maszynista. Gaillard to nasz przyjaciel, który został administratorem dziennika i którego charakter, zarówno jak kasa odznaczają się ruchem podobnym do przypływu morza. Gaillard może pomóc do wygrania twojego procesu.
— Jest już przegrany ...
— To najlepszy moment, aby go wygrać — odparł Bixiou.
U Teodora Gaillard, wówczas mieszkającego przy ulicy de Menars, lokaj kazał czekać trzem przyjaciołom w buduarze, powiadając, że pan ma właśnie poufną konferencję . . .
— Z kim? — spytał Bixiou.
— Z pewnym człowiekiem, który mu sprzedaje uwięzienie niepochwytnego dłużnika — od-